Het afgelopen jaar stond wat GroenLinks betreft in het teken van onzekerheid, gebaseerd op een financiële werkelijkheid - in plaats van de realiteit. We zien dat de voorjaarsnota de toekomst niet veel daadkrachtiger invult in Haarlemmermeer. Het lijkt wel alsof het college vast zit in een soort angst: De angst tussen aan de ene kant niet durven te investeren in inwoners en samenleving nú, om straks erger te voorkomen, en aan de andere kant de huidige visies niet te kunnen realiseren door de personeelstekorten, inflaties en andere huidige crises, waardoor we incidentele middelen maar constant blijven oppotten tot een bizar hoog weerstandsvermogen. We missen de echte keuzes die gemaakt moeten worden, willen we klaar zijn voor de toekomst.

Eerder in juni bespraken we als raad al de resultaten van 2022, waaruit bleek dat bijna 5% van de financiën die begroot was, niet was uitgegeven. Dat gaat wat GroenLinks betreft ten koste van de toekomst van de inwoner. We vroegen met de motie “een impuls aan de samenleving” het college dan ook dringend op zoek te gaan naar plekken waar we nu incidenteel op moeten inzetten. Toen wethouder Nobel in zijn reactie aangaf dat het college niet van plan was de incidentele middelen uit te keren, hebben we in de tweede termijn de raad gevraagd hoe zij de overschotten zouden willen inzetten om erger te voorkomen.

Hiervoor hadden we verschillende moties. Deelname aan het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting maakt het bijvoorbeeld mogelijk om goedkope leningen aan inwoners te verstrekken om hun huis duurzamer te maken. Dit fonds moet gevuld worden met gemeentelijk geld, maar verdiend zichzelf dus weer terug. We hebben uiteindelijk op verzoek van de HAP de motie doorgeschoven naar een stemming voor over 2 weken, zodat zij zich nog even goed kunnen inlezen.

Een andere motie op klimaat, het klimaatfonds, pleitte ervoor om de middelen van het Rijk die hiervoor naar de gemeente toestromen, ook met gemeentelijke middelen zelf eenmalig te co-financieren. Hiermee kunnen namelijk de rijksmiddelen, die alleen op personele inzet mogen vallen, ook handen en voeten krijgen. Helaas kreeg deze motie te weinig steun.

Samen op Links

Bijzonder om te vermelden is nog dat alle moties die wij in hadden gezonden, van te voren afgestemd waren in een gezamenlijke vergadering met de PvdA Haarlemmermeer. De moties die wij (en zij) indienen werden dus als één linkse inbreng gezien. Hiermee geven we meteen handen en voeten aan de oproep van onze ALV dit voorjaar, om als partijen en fracties meer toenadering te zoeken.

Zo diende PvdA met ons nog een motie in om actie te ondernemen op Rijsenhout. Deze motie werd later op de avond samengevoegd met eenzelfde motie van de fractie van HAP en daarna met ruime meerderheid aangenomen. De gezamenlijke motie om te stoppen met het gebruik van raads-assistent in plaats van commissielid, voor ondersteunende fractieleden, werd ook aangenomen.

Eerdere jaren hebben we bij de voor- en najaarsbegroting daarnaast geprobeerd om de bezuinigingen op het sociaal domein terug te draaien. Dat zou inmiddels niet meer lukken, want deze bezuiniging staat nu in de boeken per 2025. Maar samen met de PvdA vroegen we met de motie “Het sociaal domein is geen melkkoe” om bij eventuele verdere bezuinigingen om de gaten van 2026 en 2027 te dichten deze belangrijke voorzieningen van de inwoner over te slaan. Deze motie kreeg te weinig steun. Een ander amendement, om als raad meer aan het stuur te staan bij de invulling van het nieuwe begrotingsgat, hebben we gesteund als GroenLinks, en we zullen bij de discussie hierover dan ook opnieuw naar voren brengen dat bezuinigen op het sociaal domein onbespreekbaar is, omdat het de meest kwetsbare inwoners het hardste raakt. Liever zien we dat we hiervoor baatbelasting inzetten, om bij grote bedrijven of bij het bouwen van dure woningen te vragen mee te betalen aan de publieke infrastructuur. Een onderzoek hier naar laten doen heeft het (nog) niet gehaald, maar ook dit zullen we bij de invulling van de bezuiniging terug laten komen. 

De wensen voor de toekomst

De voorjaarsnota is (net als de begroting in het najaar) ook het moment om zaken op de raadsagenda, de SAR, te plaatsen. GroenLinks vroeg daarvoor onder andere om de Hervormingsagenda Jeugd, de P-Miek-stroombelasting van ons stroomnet en de waterkwaliteit op te nemen in de raadsagenda van komend jaar. Allemaal belangrijke ontwikkelingen, waar we gezamenlijk de politieke kaders in dienen mee te geven aan ons college, voordat we verrast worden door de werkelijkheid.

Ten slotte vroegen wij, maar gelukkig ook andere partijen, aandacht voor de inwoner die zich niet gehoord voelt in Haarlemmermeer. Na een jaar onderweg te zijn met dit college, zijn er bijna elke raadsvergadering inwoners, instanties, bedrijven en organisaties die hun onmacht en onvrede uitspraken over de onwelwillendheid van ons college om met hen in gesprek te gaan. Ook bij de bijzondere raadsvergadering in Nieuw-Vennep en Haarlemmermeer-West zijn er langslepende dossiers voorbij gekomen waarbij we ons als fractie van GroenLinks schamen om afgevaardigden van deze gemeente te zijn. Want steeds horen we beterschap van het college. Maar beterschap is achteraf, als de crisis al heeft plaatsgevonden. De raad zou het laatste redmiddel moeten zijn voor een inwoner die met zijn handen in het haar zit.

Daarom de hartenkreet: Kom uit die angst van niet-handelen. Stop met het redeneren vanuit de boeken en beleidsregels. Stap af van die procedures. En ga vaker het gesprek aan. Durf te vertrouwen op je inwoner, door in hen, en de maatschappij te investeren.

Meer info? Kom 7 of 11 juli langs!

Of de hartenkreet is gehoord, kunnen we over een jaar mooi evalueren. Als GroenLinks proberen we in ieder geval zoveel mogelijk met alle inwoners in contact te staan. Daarom is er 7 juli voor GroenLinks-leden een zomerborrel, waarbij we als fractie graag iedereen informeel informeren over de voorjaarsnota en onze plannen voor de toekomst. Ook hebben we op 11 juli a.s. een open fractievergadering op locatie, deze keer in Lisserbroek. Deze bijeenkomst is voor alle inwoners van Haarlemmermeer toegankelijk. Meer info over beide bijeenkomsten vind u op de website.